Onze hoofdcalculator gaat ervan uit dat je totale jaarlijkse warmtevraag hetzelfde blijft, ongeacht welk toestel je gebruikt. In de praktijk klopt dat niet altijd: een warmtepomp werkt het efficiëntst bij een vrij constante, lagere temperatuur, terwijl een gasketel, mazoutketel of propaantoestel makkelijker toelaat om maar enkele uren per dag stevig te stoken en de rest van de tijd flink te laten afkoelen. Schakel je over van zo’n “aan/uit”-patroon naar een quasi continu warmtepompregime, dan kan je effectieve warmtevraag hoger uitvallen dan wat je huidige verbruik alleen laat vermoeden — en dat kan een deel van je verwachte besparing tenietdoen.
Deze rekentool schat in hoeveel je warmtevraag verandert wanneer je van je huidige stookpatroon overschakelt naar een warmtepompregime. Het resultaat is een correctiefactor die je toepast op je huidig jaarverbruik vóór je dat invult in de hoofdcalculator, voor een realistischere kostenvergelijking.
1. Je huidige stookpatroon
Bijvoorbeeld: ’s ochtends en ’s avonds, telkens een paar uur.
Bijvoorbeeld: uit om 22u, weer aan om 7u = 9 uur. De overige uren zonder verwarming (bv. overdag als je werkt) rekent de tool zelf uit.
Dat getal kan je gewoon aflezen op je thermostaat. Kijk op een gewone winterdag, niet de allerkoudste of zachtste. Uit hoe snel je huis ’s nachts afkoelt, berekent de tool zelf hoe koud het gemiddeld wordt tijdens alle uren zonder verwarming.
Deze keuze vult de ochtendtemperatuur hierboven automatisch in. Een echte aflezing is altijd nauwkeuriger.
2. Het warmtepompregime dat je overweegt
Een warmtepomp werkt het efficiëntst met een klein, geleidelijk verschil tussen dag en nacht — een groot verschil (zoals bij een ketel) laat het toestel hard moeten “bijbenen”.
Optioneel — je huidig jaarverbruik (kWh warmte)
Vul je hier je huidig jaarverbruik in kWh warmte in, dan toont de tool meteen het gecorrigeerde verbruik dat je in de hoofdcalculator kan gebruiken. Reken zelf om indien nodig: gas staat al in kWh op je afrekening, mazout x 10 = kWh, propaan x 7,058 = kWh.
Geavanceerd: gemiddelde buitentemperatuur (optioneel)
Standaard 6°C, een typische waarde voor het Belgische winterhalfjaar (oktober–april). Deze rekentool gebruikt een vereenvoudigde versie van de “graaddagen”-methode: de warmtevraag wordt geschat als evenredig met het verschil tussen je gemiddelde binnentemperatuur en deze buitentemperatuur. Dit cijfer heeft écht invloed op het resultaat — pas het gerust aan als je een betere inschatting hebt, maar de standaardwaarde is een redelijk vertrekpunt.
Dit is een vereenvoudigde inschatting op basis van je eigen ingevoerde cijfers, geen exacte warmteverliesberekening. Ze houdt geen rekening met bijvoorbeeld voorverwarmen, zonnewinst of de traagheid van je specifieke woning — gebruik ze als richtlijn, niet als garantie.
Hoe werkt deze berekening?
Deze tool gebruikt een vereenvoudigde versie van de “graaddagen”-methode, dezelfde methode die energieleveranciers (waaronder Fluvius) gebruiken om gasverbruik te normaliseren voor de buitentemperatuur. Het basisidee: hoeveel warmte je nodig hebt, is ongeveer evenredig met het verschil tussen je binnentemperatuur en de buitentemperatuur. Waar de klassieke graaddagen-methode uitgaat van één vaste referentietemperatuur (meestal 18°C, historisch afgeleid van een typisch dag/nacht-patroon van 21°C/15°C), berekent deze tool voor jouw eigen twee stookpatronen — je huidige situatie en je beoogde warmtepompregime — een gewogen gemiddelde binnentemperatuur, en vergelijkt die twee ten opzichte van een gemiddelde buitentemperatuur.
Hoe koud het gemiddeld wordt terwijl de verwarming uit staat, is voor de meeste mensen moeilijk te schatten, en het verschilt ook van maand tot maand. Daarom vraagt de tool enkel wat je makkelijk kan aflezen: de temperatuur op je thermostaat ’s ochtends, vlak voor de verwarming weer aanslaat. Een huis koelt niet lineair af, maar steeds trager naarmate het dichter bij de buitentemperatuur komt (exponentiële afkoeling). Uit de nachtelijke daling berekent de tool hoe snel jouw woning afkoelt, en past dat ook toe op eventuele uren overdag zonder verwarming. Zo komt er een gemiddelde uit dat rekening houdt met je eigen woning, zonder dat je het zelf moet raden.
Het resultaat is een indicatieve verhouding, geen exacte warmteverliesberekening: die zou ook rekening houden met de isolatiegraad, de traagheid van je gebouw (hoe snel het afkoelt en weer opwarmt) en de effectieve buitentemperatuur per uur. Voor het doel van deze tool — een realistischer inschatting maken vóór je de hoofdcalculator invult — is deze vereenvoudiging voldoende, zolang je de uitkomst als richtlijn beschouwt en niet als exact cijfer.
Twijfel je of overschakelen de moeite loont in jouw situatie? Vul eerst deze tool in voor een realistisch jaarverbruik, gebruik dat cijfer in de hoofdcalculator, en lees ons artikel over hybride warmtepompen als je geleidelijk wil overschakelen in plaats van in één keer.
Disclaimer: de resultaten van deze rekentool zijn louter indicatief en dienen enkel ter informatie. Ze zijn gebaseerd op de cijfers die je zelf invult en op algemene aannames en gemiddelde prijzen, die kunnen afwijken van jouw situatie en in de tijd kunnen veranderen. De berekening is geen offerte, geen studie en geen persoonlijk advies. Controleer de uitkomst altijd zelf en laat je voor een concrete beslissing adviseren door een erkend installateur of energiedeskundige. EnergieThuis kan niet aansprakelijk gesteld worden voor beslissingen of gevolgen die voortvloeien uit het gebruik van deze rekentool.
Is jouw woning warmtepomp-klaar?
Ontvang gratis de 50-gradentest-checklist: test met je huidige ketel of je woning klaar is voor een warmtepomp. Daarna krijg je nog 4 korte mails over kosten, premies en offertes. Na 3 weken stopt de reeks vanzelf.